— Мин — фәлән районы башлығының урынбаҫары, һеҙҙе, тағы бер нисә яҙыусыны район һабантуйына саҡырабыҙ. Өфөнән шул көндө килеп алабыҙ, әҙер булығыҙ, — тине ир тауышы.
Элегерәк һабантуйҙарҙы яратмай торғайным. Журналист булғас, шул ҡунаҡтар артынан эйәреп тик йөрөйһөң. Бер йылы ныҡ ҡына һуңлап килеп, халыҡты көттөрҙөләр. Эй, йәнем көйҙө: “Был байрам халыҡ өсөн түгел, хужалар өсөн”, — тип эстән әрләп ташланым. Берәй ваҡыт үҙемде ҡунаҡ итеп саҡырғандарын белһәм, улай ҡаты бәрелмәҫ инем. Ни тиһәң дә әтек-мәтек түгел, хөрмәтле кешеләр килә бит.
Саҡырыу алғас, бөтөнләй маһайып киттем. Союзға инеүемдең икенсе көнө генә, ә мине район һабантуйында көтөп яталар. Артабан һуң нимә? Алтын тауҙар ғына инде!
Ризалашмау ҡайҙа! Бөтә таныштарыма маҡтанып, һөйләп бөттөм. Түҙемһеҙләнеп көтәм. Үҙемсә ҡунаҡтар- ҙы нисек ҡаршы алыуҙарын, нимә күрһәтәсәктәрен хәтергә төшөрәм. Моғайын, ҡымыҙ эсерерҙәр, сәк-сәк аша- тырҙар. Улай булғас үҙем менән һыу, еүеш салфетка алырға кәрәк, тип уйлаған булам. Ҡулың балдан йәбешкәкләнеп, тәмленән тамағың кибеп торһа насар бит. Район гәзитенә фото төшөрһәләр, аҡ-ҡара биттәрҙә һәйбәт күренерлек кейем һайланым... Ни булһа ла бар яҡлап әҙерләндем.
Машина килеп алыр көнгә өс тәүлек ҡалғас, райондан шылтыраталар:
— Урын етмәй, икәү ебәрер инек, районда бөтә машиналар боҙоҡ, таксила килә алмаҫһығыҙмы? — тиҙәр.
Бөтә машина боҙоҡ тимәнеләр инде. Мин шулай тип аңланым. Башҡаса нисек урын етмәһен инде? “Юлға түләһәгеҙ”, — тип әйтергә лә теләнем, тик яҙыусы кешенең аҡсаһы юҡ, эре һөйләшә тип уйламаһындар өсөн:
— Ҡарармын, — ғына тинем.
— Беҙ ҙә берәй нәмә уйларбыҙ, — тинеләр яуапҡа.
Ул районға машиналар йөрөп тора ул. Әммә үҙҙәре саҡырғас, такси менән кил тип тороуҙары әллә нисек һымаҡ бит. Мин унда барырға башыма ла инеп сыҡмай ине, хәҙер юлға аҡса сарыф итергә тейешменме? Шулай ҙа “беҙ ҙә берәй нәмә уйларбыҙ” тигәндәренә ышанып, попутка эҙләмәнем.
Һабантуй иртәнән һуңға тигәндә ҡабат шылтыраттылар:
— Машина таптығыҙмы? — тиҙәр. “Берәй нәмә уйларбыҙ тип алдағандар”, — тигән һығымтаға килдем. Бармайым да ҡуяйыммы икән? Бер уйлаһаң, тағы ҡасан мине саҡырырҙар? Ҡунаҡ булып йөрөүемде күҙ алдына килтереп, хыялланып бөткәнмен, баш тартыуы хәҙер ауыр. Етмәһә, минән тыш халыҡ яҙыусылары, атҡаҙанған артистар саҡырылған, үҙҙәре менән иптәштәрен алғандар, улар таксила китеп бармай бит инде? Былар мине йәш, хәлде аңлар тип үҙ кешеләреләй ҡабул итеп такси тәҡдим иткәндәрҙер. Шулай уйланып йөрөп-йөрөп районға юлландым. Унда мин таныштарымда ҡундым.
Юл буйы борсолдом. Иртәгә һабантуй, моғайын, шылтыратып шунда-шунда барып тор, яланға алып бара- быҙ, тип әйтерҙәр. Ә юлдың ҡайһы бер ерендә телефондан бәйләнешкә инеп булмай. Шуға район үҙәгенә барып төшкәс тә телефонды ҡараным, бер кем шылтыратмаған. Бәлки, шул майҙансыҡта иртәгәгә әҙерләнеп йөрөйҙәрҙер, тип уйланым да, артабан көттөм. Юҡ, тауыш-өн ишетелмәй! Үҙем дә итмәнем. Мин бит йондоҙ, ниңә әле шылтыратып, теләнселәп йөрөргә тейешмен, шулаймы? Ғәрләнеп, бармайым тип тә уйланым. Әммә шунысама араны үтеп, килеүен килгәсмен, тик ятыу ҙа килешмәҫ. Етмәһә, танышым да бара, уға ултырып таң менән һабантуй яланына килеп төштөм.
Күргәҙмәләр ҡарап йөрөһәм, алыҫта делегация күренде. Минең юҡлыҡты ла һиҙмәгәндәр бит әле! Эй, йәнем көйә. Төкөрәйемме тип уйланым да артабан үҙемдең күңелде үҙем күрҙем: уҡтан аттым, машинала елдерҙем, шар шартлатып уйнаным, рәхәтләнеп ваҡ-төйәк һатып алдым, шәкәрҙән мамыҡ ашаным. Яҙыусылар, моғайын, шулай ял итәлер?..
Бер заман миңә хакимиәттә эшләгән ҡатын осраны.
— Килгәнһегеҙ икән, — ти. — Делегация концерт ҡарай, барып ултырығыҙ.
Онотмағандар, тип ҡыуанып сәхнә эргәһенә елдерҙем. Тик етә барған һайын ҡыйыулығым кәмей барҙы. Нимә тип эргәләренә ултырырға? “Мин дә ҡунаҡ, ҡана, шылығыҙ. Артығыҙҙан эйәреп йөрөйәсәкмен”, — тиергәме? Өндәшмәй генә барып ҡушылырғамы? Башҡа ҡунаҡтар тирәләй уралдым-уралдым да кире киттем...
Шулай, йондоҙ булам тиһәм, килеп сыҡманы. Ергә шап итеп кире төштөм. Атҡаҙанған йә атҡаҙанғандың иптәше булмағасмын, миңә әле транспортта урын да юҡ. Был тормошта ҡояш аҫтындағы ғына түгел, ә машиналағы урын өсөн дә талашырға кәрәк тип кем уйлаған? Союзға алыныу — тауҙың башы түгел, итәге генә икән, әле яҙышырға ла яҙышырға, үрләргә лә үрләргә...
Яҙыусылар союзының яңы ағзаһы.